Yumurtalık (Over) Kisti Nedir? Belirtileri ve Doğurganlığa Etkisi
Yumurtalık kisti (over kisti), yumurtalık içinde veya üzerinde oluşan, genellikle sıvı dolu keseciklerdir. Üreme çağındaki kadınlarda sık görülür ve çoğu zaman iyi huyludur, kendiliğinden geçebilir.
Yumurtalık kisti nedir?
Kistlerin büyük bölümü, adet döngüsünün doğal bir parçası olarak oluşan fonksiyonel kistlerdir (folikül kisti, korpus luteum kisti) ve birkaç döngü içinde kendiliğinden kaybolur. Daha az sıklıkta endometrioma (çikolata kisti), dermoid kist veya diğer türler görülebilir.
Yumurtalık kisti neden olur?
Fonksiyonel kistler, yumurtlama sürecindeki hormonal değişikliklerle ilişkilidir. Polikistik over sendromu (PCOS) ve endometriozis gibi durumlar da kist oluşumuna zemin hazırlayabilir.
Yumurtalık kisti belirtileri nelerdir?
Küçük kistler çoğu zaman belirti vermez ve rutin muayenede fark edilir. Büyüyen kistlerde tek taraflı kasık ağrısı, karında dolgunluk, adet düzensizliği veya ilişki sırasında rahatsızlık görülebilir. Ani ve şiddetli ağrı, önemli bir bulgudur ve acil değerlendirme gerektirebilir.
Yumurtalık kisti patlarsa ne olur?
Küçük fonksiyonel kistlerin patlaması genellikle geçici ağrıyla atlatılır. Ancak büyük bir kistin patlaması veya yumurtalığın kendi etrafında dönmesi (over torsiyonu) ani, şiddetli ağrıya yol açabilir ve acil tıbbi değerlendirme gerektirir.
Yumurtalık kisti doğurganlığı etkiler mi?
Basit fonksiyonel kistler genellikle doğurganlığı etkilemez. Ancak endometrioma veya PCOS ile ilişkili tablolar gebe kalmayı zorlaştırabilir. Bu durumlarda uygun değerlendirme ve gerektiğinde tüp bebek gibi tedaviler gündeme gelebilir.
Nasıl tanı ve tedavi edilir?
Tanı genellikle ultrason ile konur; gerektiğinde kan testleri eklenir. Çoğu fonksiyonel kist takip edilerek kendiliğinden geçer. Boyut, tür ve şikayetlere göre ilaç veya cerrahi seçenekler değerlendirilir; karar kişiye özeldir.